Vergeet korter douchen
donderdag, juli 16th, 2009“Zou hergebruik van afval Hitler hebben gestopt? Zou composteren een einde hebben gemaakt aan de slavernij? Zou naakt dansen rond een kampvuur iedere burger stemrecht hebben gegeven?” Vragen die activist en auteur Derrick Jensen stelt in zijn column in Orion Magazine. “Natuurlijk niet, en waarom zijn zoveel mensen dan bezig persoonlijke oplossingen te vinden voor mondiale problemen?”
De overheid spreekt mensen voortdurend aan op persoonlijk gedrag om bijvoorbeeld het milieu te redden. Onzin, vindt Jensen. “Wij zijn slachtoffers van een systematische campagne waarin verandering van persoonlijk consumptiegedrag (of verlichting) als alternatief voor georganiseerd politiek verzet wordt aangedragen.”Maar wat is de zin van het kopen van spaarlampen, met harde banden rijden of sowieso niet rijden, als dat alles de macht van het bedrijfsleven niet minder groot maakt, vraagt Jensen af. De activist geeft een aantal voorbeelden.
Watergebruik. De wereld heeft een tekort aan drinkwater en grote delen van de aarde verdrogen. Oplossing: burgers moeten korter gaan douchen. Onzin, schrijft Jensen, als je weet dat meer dan 90 procent van het water gebruikt wordt door de landbouw en de industrie. “Mensen sterven niet omdat de wereld een gebrek aan water heeft, maar omdat het water wordt gestolen,” aldus Jensen.
Energie. Individueel energiegebruik is nooit meer dan een kwart van het totale gebruik, citeert Jensen auteur Kirkpatrick Sale. Het overgrote deel wordt gebruikt voor commercie, industrie, bedrijven, landbouw en overheid.
Afval. In 2005 produceerde iedere Amerikaanse burger gemiddeld zo’n 753 kilo afval. Lijkt veel, maar de hoeveelheid afval die Amerikaanse burgers bij elkaar aan de straatkant zetten is slechts 3 procent van de totale hoeveelheid afval die de Verenigde Staten produceert.
Jensen voert geen pleidooi om maar lekker raak te gaan consumeren. Maar hij vindt dat consuminderen niet een helder politiek statement vormt. “Persoonlijke verandering staat niet gelijk aan sociale verandering.”
We zitten volgens Jensen gevangen in het economische systeem. Optie 1, actief deelnemen aan de industriële economie, leidt uiteindelijk tot verlies: we vermoorden de planeet. Optie 2, consuminderen en bewust leven, doet minder kwaad, maar laat het systeem intact. Optie 3, actief verzet tegen het systeem, schrikt af. Maar het is volgens Jensen nog altijd beter dan een dode planeet.
Zolang we als consument worden gedefinieerd en aangesproken, verminderen we de mogelijkheden tot verzet. “Burgers hebben veel meer mogelijkheden , zoals stemmen of niet stemmen, je verkiesbaar stellen, pamfletten schrijven, lobbyen, demonstreren, en zelfs uiteindelijk revolutie,” aldus Jensen.












